Swords VaultSwordsVault

Poradnik

Miecz husarski: koncerz, pałasz i szabla

Husarz nie miał jednego miecza, tylko komplet broni: kopię na pierwsze uderzenie, a po niej koncerz, pałasz albo szablę. To, co ludzie nazywają mieczem husarskim, to zwykle koncerz — długa, sztywna głownia do przebijania pancerza.

Koncerz — miecz do przebijania pancerzy

Koncerz to miecz o bardzo długiej, prostej i wąskiej głowni o przekroju trój- albo czworograniastym. Nie miał ostrza do cięcia — służył wyłącznie do pchnięć. Głownia bywała dłuższa niż metr, a w najdłuższych egzemplarzach zbliżała się do półtora metra.

Husarz nie nosił go u pasa, tylko przytroczony do siodła. Sięgał po niego, gdy kopia pękła w pierwszym zderzeniu, i atakował dalej z konia — długość koncerza pozwalała dosięgnąć przeciwnika w kolczudze albo w pancerzu, zanim ten zdążył odpowiedzieć szablą.

Pałasz — prosta głownia do cięcia

Pałasz to broń o prostej, szerokiej głowni, jedno- albo obosiecznej, z rękojeścią podobną do szablowej. W przeciwieństwie do koncerza tnie, a nie tylko kłuje. Husarze wozili go — podobnie jak koncerz — przy siodle.

Szabla husarska

Szablę husarz nosił u boku, przy pasie. Szabla husarska miała zakrzywioną głownię i zamkniętą rękojeść z kabłąkiem chroniącym palce oraz pierścieniem na kciuk, zwanym paluchem. To broń do walki wręcz po rozbiciu szyku, kiedy na kopię i koncerz było już za ciasno.

Husaria w skrócie

Husaria pojawiła się w Polsce na przełomie XV i XVI wieku jako lekka jazda, a jako ciężka kawaleria ukształtowała się pod koniec XVI wieku. Jej najsłynniejsze zwycięstwa to Kircholm (1605), Kłuszyn (1610) i odsiecz wiedeńska (1683). Formacja przetrwała do reform 1776 roku.

Główną bronią husarza zawsze była kopia — długa, wydrążona w środku, łamiąca się w zderzeniu. Koncerz, pałasz i szabla to broń na to, co działo się chwilę później.

Miecz husarski w zbrojowni

Koncerza nie mamy dziś w ofercie. Jeśli szukasz repliki, napisz — sprawdzimy, czy wytwórca podejmie się takiego zamówienia, i wrócimy z odpowiedzią.

Często pytane

Czy husaria używała mieczy?
Tak. Koncerz to miecz o długiej, prostej głowni do pchnięć, a pałasz — prosty miecz do cięcia. Oba husarz woził przy siodle. U pasa nosił szablę, a główną bronią była kopia.
Jak długi był koncerz?
Głownia koncerza bywała dłuższa niż metr, a w najdłuższych egzemplarzach zbliżała się do półtora metra. Miała przekrój trój- lub czworograniasty i nie miała ostrza do cięcia.
Gdzie husarz nosił koncerz?
Przytroczony do siodła, nie u pasa. Przy pasie wisiała szabla.
Czym różni się koncerz od pałasza?
Koncerz służył tylko do pchnięć: ma wąską, graniastą głownię bez ostrza. Pałasz ma szeroką, prostą głownię z ostrzem i tnie.